ŁUK TRIUMFALNY MURANOWA

 ul. Andersa 1

 Ten łuk nie ma w zasadzie żadnego sensu, poza ozdobnym. Mieści się dokładnie nad Kinem Muranów i ... po prostu robi wrażenie.

 Sam blok powstał na pocz. lat '50 XX w. jako jeden z budynków nowego Muranowa, stawianego dosłownie na gruzach getta - stąd tyle tutaj górek, schodów i różnic terenu.

 Projekt założenia urbanistycznego osiedla wykonał Stanisław Brukalski, ale budynki projektowali Barbara Andrzejewska i S. Szurmak.

ŻYDOWSKI INSTYTUT HISTORYCZNY

 ul. Tłomackie 3\5

 Budynek powstał w 1928-36 wg proj. Edwarda Ebera jako główna placówka intelektualna Żydów warszawskich. Umieszczono tu ok. 30000 woluminów. Mieści się tu Instytut Nauk Judaistycznych, zainicjowany w 1818 przez rabina Samuela Poznańskiego i powstały w 1926 dzięki rabinom Markusowi Braudemu i Ozjaszowi Thonie i Główna Biblioteka Judaistyczna. Jest tu także muzeum, księgarnia, biblioteka z czytelnią i archiwum.

 . Po 1940 działała tu Żydowska Samopomoc Społeczna; odbywały się tu imprezy kulturalne, pierwszy koncert dała tu Orkiestra Symfoniczna w 1940. Budynek podpalono w 1943, w czasie wysadzania synagogi, ale mury ocalały; usunięto tylko stary napis. Widocznym śladem wybuchu synagogi są ślady pożaru na parterze ŻIH.

Od 1947 mieści się tu Żydowski Instytut Historyczny: muzeum, zbiory wyrobów warszawskich rzemieślników artystycznych, kolekcja przedmiotów religijnych i bogata kolekcja malarstwa, rzeźby i grafiki (m.in. obrazy ucznia Matejki, Gottlieba).

GŁAZ POŚWIĘCONY STANISŁAWOWI AUGUSTOWI PONIATOWSKIEMU

 ul. Stanisława Augusta

Głaz, zaproj. i wykonany przez Bogdana Różyckiego odsłonięto 07.05.1991 z inicjatywy inż. Tadeusza Burchackiego, wiceprzewodniczącego TPW Saska Kępa. W 1995 wandale zniszczyli pomniczek, który poddano gruntownej renowacji. Oczywiste jest, że najlepszym miejscem na taką pamiątkę po królu Stasiu jest jego własna ulica.

DZIEWCZYNKA ZE SKAKANKĄ

 

Przy bramie do AWF

Stanęła tu już w 1930 i jest to dzieło Alfonsa Karnego. Później, żeby nie było jej smutno, dostawiono jej po drugiej stronie alejki Chłopca z Piłką. Dziewczynka zresztą była statuetką, nagrodą przechodnią, przyznawaną co roku laureatom Wielkiej Honorowej Nagrody Sportowej, a fundowaną przez generała Olszynę-Wilczyńskiego. Prawdę rzekłszy, jest to kopia pierwotnej rzeźby, ustawiono ją tu z powrotem w 1978 - po prostu pan Karny powiększył wcześniejszą rzeźbę. Karnemu pozowała uczennica gimnazjum żeńskiego i. Konopnickiej, Wiktoria Czerwińska (po mężu Nawrocka), późniejsza wykładowczyni na AWFie. Naturalnie nie pozowała nago - miała na sobie cienki, obcisły różowy kostium kąpielowy.